Contemporary Fears. Plays that Received Awards in 2023 Drama Competition “Contact Zones” against the Tradition of Romanticism

Joanna Warońska-Gęsiarz

j.waronska@ujd.edu.pl
Jan Dlugosz University in Częstochowa (Poland)

Abstract

This article presents an analysis of three plays that received awards in the 2023 Contact Zones playwriting competition organised by the Wrocław Maria and Edmund Wierciński Contemporary Theatre and the City of Wrocław. These were Ignacy Karpowicz’s Rozmowy mijane [Passing Conversations] (the main prize), Zenon Fajfer’s Uwolnienie [Release] and Małgorzata Sikorska-Miszczuk’s Dziennik szału i chciwości [Diary of Frenzy and Greed] (which received two out of four prizes, which are the equivalent of the honourable mention).

These works differ in how they depict the world, the form of the message, how they construct and objectify anxiety, but also in terms of the game played with the tradition of Romanticism, an epoch of special importance in Polish culture and remembered in many ways in 2022, which the Polish Parliament designated the Year of Polish Romanticism.

Thus, these works feature characters of unclear ontological status, ghosts, phantoms and wraiths (Dziennik szału i chciwości, Rozmowy mijane), drawing attention to the uncanny and phenomena that elude human reason, quotations from Romantic works and various allusions. The Romantic context is not always recorded in these plays. Then they are kinds of genological memories of the dramas, reservoirs of specific themes and ways of expressing them, and specific models of the depicted world. Scenic situations are created or the protagonist is constructed as lonely, unhappy, and looking for love and a purpose in life.

The anxieties of the characters are revealed through typical techniques: the frightening closed room (Dziennik szału i chciwości), the characters’ confinement in some space (Uwolnienie), their escape from the world and people (Dziennik szału i chciwości), the experience of emptiness (Uwolnienie), the search for a purpose in life and the desire to define oneself (Rozmowy mijane). The way the characters are shown and constructed, as well as the world depicted, encourage us to ask questions about the condition of modernity, and, furthermore, in juxtaposition with Romanticism.


Keywords:

contemporary Polish drama, Romantic heritage, fears and anxieties in plays, Contact Zones drama competition

References

Bagłajewski, Arkadiusz. Obecność romantyzmu. Lublin: Wydawnictwo Uni-wersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, 2015. Google Scholar

Barski, Kamil. “Korzenie lęku. Katastroficzna historiozofia romantyzmu jako źródło kategorii grozy w literaturze epoki.” Ruch Literacki 1, 376, (2023): 63–83. Google Scholar

Bielik-Robson, Agata. Na drugim brzegu nihilizmu. Filozofia współczesna Google Scholar

w poszukiwaniu nowego podmiotu. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, 1997. Google Scholar

Ceklarz, Jan. “Warstwowość lęku według Antoniego Kępińskiego.” In Ana-tomia strachu. Strach, lęk i ich oblicza we współczesnej kulturze, edited by Bogusława Bodzioch-Bryła, and Lilianna Dorak-Wojakowska, 65–75. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie, 2017. Google Scholar

Dobrzyńska, Dorota. Czarny romantyzm we współczesnej literaturze popular-nej. Wybrane zagadnienia. Warszawa: Instytut Slawistyki PAN, 2020. Google Scholar

Dorak-Wojakowska, Liliana. “Doświadczenie lęku w teatrze paniki Józefa Szajny.” In Anatomia strachu. Strach, lęk i ich oblicza we współczesnej kulturze, edited by Bogusława Bodzioch-Bryła, and Lilianna Dorak-Wojakowska, 317–334. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie, 2017. Google Scholar

Fajfer, Zenon. Uwolnienie. Accessed May 26, 2023. https://strefykontaktu.pl/files/docs/fajfer_uwolnienie.pdf. Google Scholar

Galernicy wrażliwości, edited by Maria Janion, and Stanisław Rosiek. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1981. Google Scholar

Jakimiak, Agnieszka. Kraj na U. Accessed May 26, 2023. https://strefykontaktu.pl/sk/Baza_sztuk,82. Google Scholar

Janion, Maria. “Zmierzch paradygmatu.” In Maria Janion. Czy będziesz wie-dział, co przeżyłeś, 5–22. Warszawa: Wydawnictwo Sic!, 1996. Google Scholar

Jarmułowicz, Małgorzata. “Teatralne oblicza lęku.” In Przestrzenie lęku. Lęk w kulturze i sztuce XIX–XX wieku, edited by Dariusz K. Sikorski, and Ta-deusz Sucharski, 195–200. Słupsk: Wydawnictwo Pomorskiej Akademii Pedagogicznej w Słupsku, 2006. Google Scholar

Karpowicz, Ignacy. Rozmowy mijane. Accessed May 26, 2023. https://strefykontaktu.pl/files/docs/karpowicz_rozmowy_mijane.pdf. Google Scholar

Kasperski, Edward. “Literatura i lęk. W kręgu poetyki, estetyki i antropolo-gii.” In Przestrzenie lęku. Lęk w kulturze i sztuce XIX–XX wieku, edited by Dariusz K. Sikorski, and Tadeusz Sucharski, 7–21. Słupsk: Wydawnictwo Pomorskiej Akademii Pedagogicznej w Słupsku, 2006. Google Scholar

Kurska, Anna. Fragment romantyczny. Wrocław: Zakład Narodowy im. Osso-lińskich 1989. Google Scholar

Legrand, Gerard. Sztuka romantyzmu. Translated by Igor Waleńczak. [War-szawa]: HPS: Rzeczpospolita, [2007]. Google Scholar

Ławski, Jarosław. “Co to jest czarny romantyzm?” In Jarosław Ławski. Bo na tym świecie Śmierć. Studia o czarnym romantyzmie, 7–36. Gdańsk: słowo/ obraz/ terytoria, 2008. Google Scholar

Regiewicz, Adam. “Cywilizacja strachu, czyli Nowe Średniowiecze.” In Ana-tomia strachu. Strach, lęk i ich oblicza we współczesnej kulturze, edited by Bogusława Bodzioch-Bryła, and Lilianna Dorak-Wojakowska, 468–471. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie 2017. Google Scholar

Romantyzm w literaturze i kulturze po 1989 roku. Mapowanie recepcji, edited by Danuta Zawadzka, Krzysztof Andruczyk, Magdalena Dudzińska, and Monika Justyna Roman. Sejny: Fundacja Pogranicze 2019. Google Scholar

Sawicka, Katarzyna. “Nie ma takiego lęku, który nadałby sens życiu – kondy-cja ponowoczesna w świetle twórczości Sarah Kane.” In Przestrzenie lę-ku. Lęk w kulturze i sztuce XIX–XX wieku, edited by Dariusz K. Sikorski, and Tadeusz Sucharski, 185–193. Słupsk: Wydawnictwo Pomorskiej Akademii Pedagogicznej w Słupsku 2006. Google Scholar

Sikorska-Miszczuk, Małgorzata. “Dziennik szału i chciwości.” Accessed May 26 2023. https://strefykontaktu.pl/files/docs/sikorskaxmiszczuk_dzienni.pdf. Google Scholar

Sikorski, Dariusz S., and Tadeusz Sucharski. “Dlaczego lęk?” In Przestrzenie lęku. Lęk w kulturze i sztuce XIX–XX wieku, edited by Dariusz K. Sikorski, and Tadeusz Sucharski, 5–6. Słupsk: Wydawnictwo Pomorskiej Akade-mii Pedagogicznej w Słupsku, 2006. Accessed May 11, 2023. https://strefykontaktu.pl/sk/O_konkursie,77. Google Scholar

Sobolewska, Justyna. “Rozmowa z Ignacym Karpowiczem, pisarzem karko-łomnym.” Polityka, no. 44 (2010). Accessed July 10, 2024. https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/kultura/1509914,1,rozmowa-z-ignacym-karpowiczem-pisarzem-karkolomnym.read. Google Scholar

Download


Published
2024-11-30

Cited by

Warońska-Gęsiarz, J. (2024). Contemporary Fears. Plays that Received Awards in 2023 Drama Competition “Contact Zones” against the Tradition of Romanticism. Transfer. Reception Studies, 9(1), 151–172. https://doi.org/10.16926/trs.2024.09.09

Authors

Joanna Warońska-Gęsiarz 
j.waronska@ujd.edu.pl
Jan Dlugosz University in Częstochowa Poland

Statistics

Abstract views: 0
PDF downloads: 0


License

Copyright (c) 2024 Transfer. Reception Studies

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.


Most read articles by the same author(s)

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 8 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.